Kamulaştırma Bedelinin Tespiti ve Tescil Davası
Kamulaştırmada idare ile malik bedel üzerinde uzlaşamazsa, bedel mahkeme tarafından belirlenir. Bu süreçte değerlemenin doğru yapılması, malikin alacağı tutarı doğrudan etkiler.
Süreç nasıl işler?
- İdare kamu yararı kararı alır ve taşınmazın değerini kendi kıymet takdir komisyonuna belirletir.
- Malik, satın alma usulüyle uzlaşma görüşmesine çağrılır (2942 sayılı Kanun m.8). Uzlaşma sağlanırsa bedel ödenir ve taşınmaz idare adına tescil edilir.
- Uzlaşma sağlanamazsa idare, taşınmazın bulunduğu yerdeki asliye hukuk mahkemesinde bedel tespiti ve idare adına tescil davası açar (m.10).
- Mahkeme bilirkişi kuruluyla keşif yapar, bedeli belirler ve bedelin malik adına bankaya yatırılmasından sonra taşınmazın idare adına tesciline karar verir.
Bedel nasıl belirlenir?
Bilirkişi kurulu; taşınmazın cinsini, yüzölçümünü, imar durumunu, konumunu, emsal satışları ve arazilerde net geliri dikkate alır (m.11). Malikin bilirkişi raporuna itiraz ederek emsal satışları ve değer artırıcı unsurları (yol cephesi, yapılaşma imkânı, ağaç ve yapılar) ortaya koyması, bedelin belirlenmesinde etkilidir. Taşınmazın kamulaştırılmayan kalan kısmında oluşan değer kaybı da ayrıca değerlendirilir.
Süreler ve faiz
- Kamulaştırma işleminin hukuka aykırı olduğu düşünülüyorsa idari yargıda iptal davası, kamulaştırma kararının tebliğinden itibaren otuz gün içinde açılmalıdır (m.14).
- Bedel tespiti davasında mahkeme, bedeli belirlemeden önce taraflara yeniden uzlaşma imkânı tanır.
- Dava tarihinden itibaren dört ay içinde kamulaştırma işlemi tamamlanmazsa, belirlenen bedele kanuni faiz işler (m.10).
Ankara’da sık görülen durumlar
Ankara’da yol genişletme, raylı sistem, enerji nakil hatları ve kentsel projeler nedeniyle kamulaştırmalarla sık karşılaşılır. Enerji nakil hatlarında çoğu zaman mülkiyet değil irtifak hakkı kamulaştırılır; bu durumda bedel, irtifakın taşınmazda yarattığı değer kaybına göre belirlenir.
Sık sorulan sorular
Uzlaşma teklifini kabul etmezsem ne olur?
İdare, bedelin mahkemece belirlenmesi için dava açar. Mahkemenin belirlediği bedel idarenin teklifinden farklı olabilir; bu nedenle karar vermeden önce teklifin emsallerle karşılaştırılması faydalıdır.
Bedele itiraz için ayrı dava açmam gerekir mi?
Hayır. Bedel tespiti davasında malik davalı konumundadır ve bilirkişi raporlarına itiraz ederek bedele ilişkin itirazlarını aynı davada ileri sürer.
İlgili konular
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır, Ekim 2026 itibarıyla yürürlükteki mevzuata göre hazırlanmıştır ve hukuki görüş niteliği taşımaz. Her uyuşmazlık kendi koşullarıyla değerlendirilmelidir.